BAYBURT İHRAMININ
TANITIMI İÇİN EL ELE VERELİM
İhramın ana maddesi saf koyun yünüdür. İhramın özelliği kış
aylarında sıcak yaz aylarında insanı serin saklamasıdır. İhram
koyun yününün doğal renklerden oluşmaktadır. Yünün renklerine
hiçbir katkı maddesi karıştırılmadan oluşturulur. Yünden ihram
oluşturulurken tamamen insan gücünden faydalanılır ve hiçbir
teknoloji (makine vb.) kullanılmaz. 90-95 cm eninde, 8-10
metre boyundaki bir ihram yaklaşık olarak 20-25 günde meydana
getirilebilir.
Türkiye ve Dünyada yalnız Bayburt İlinde örülen ihram son
yıllarda Erzurum ilinin Bayburt sınırı köylerinde de örülmeye
başlanmıştır.
İhram, evlerde kurulu olan el tezgahlarında dokunduğu için
yılın 12 ayında üretim yapılabilmektedir.
İhramın sabit bir pazarı olmamakla birlikte tekstil
firmalarıyla pazarlama çalışmaları yapılmaktadır.
İhram; kendine ve yöreye has örnekleriyle son yıllara kadar
örtünme amacıyla kullanılırken, son yıllarda farklı dallarda
da kullanılmaktadır.
Yün koyun üzerinden alınır ve özenle yıkanarak kurutulur.
Fındık ağacından oluşturulan yün çubuğuyla dövülen yün açılır
ve elle iyice gevşetilir. Daha sonra yün tarağında taranan
koyun yünü Rulo (Sümek) haline getirilir. Temizlenip ayıklanan
yünler artık işlenmek üzere hazırlanmış sıra İğ (yöresel
adıyla TEŞİ) ile eğrilerek(işlenerek) iplik haline getirilir.
Oluşturulan iplikler çıkrıkta sarılarak Kelep (Çile)halinde
sarılarak Çiriş Unuyla kolalanır. (Çiriş Unu denilen madde
ipliğin kopmaması, kolalı bir şekilde durması için kullanılan
madde) (Çirişleme) Çirişlenen iplik Çıkrıkla masuralara
sarılır ve Çözgü(Uzatma) yapılır ipliğin kalınlık ve incelik
derecesine göre tezgaha gerilir ve dokuma işlemine başlanılır.
İhramın kalitesi bu ipliklerin incelik ve kalınlığına göre
dokuma tezgahlarındaki Taraklarla belirlenir Kalın 9-10-11-12
İnce 13.13,5-14.14,5 ve15 numaralı Taraklar.
Bayburt Halk Eğitim Merkezinin atölyedeki Tezgah sayısı 30
Adet Tezgah bulunmakta olup ayrıca Şahısların Evlerinde
bulunan 50-60 Adet olarak tespit edilmiştir.
İhramın şimdilik İstihdama çok büyük katkısı yoktur buda Pazar
sorunundan meydana gelmektedir. İhram ve İhramdan oluşturulan
eşyaların Pazar problemi aşıldığında 300 insanımızın
faydalanması sağlanabilecektir.
İhram ve ihramdan elde edilen mamullerin pazarlaması yeteri
kadar genişletilemiyor, çünkü ekonomik nedenlerden dolayı
yeterince tanıtımı yapılamıyor.
Bölgeyi az denilebilecek sayıda turistin ziyaret etmesi
ihramcılığı olumsuz etkilediği gibi bu açığı kapatabilecek
turistik bölgelerde de gerekli tanıtım girişimciliğini
yapamıyoruz. Turistik bölgelerde imkanlar ölçüsünde tanıtım
yapılabilirse (Defile, Birkaç Dilde Broşür) tamamen doğal el
ürünü olan İHRAMIN büyük Pazar payı oluşturacağı muhakkaktır.
İhramdan Yelek,Etek,Ceket,Fular,Panco,Yatak örtüsü,Perde,
Salon takımı ,Fiskos. Sehpa, Masa örtüsü,Kravat ,Cüzdan,
Ayakkabı,Şapka,Terlik gibi eşyalar üretilmektedir.
DOĞAL KOYUN YÜNÜNDEN MEYDANA GETİRİLEN İHRAMIN RENKLERİ :
Siyah, Beyaz, (Krem) Mor(Kahverengi) Boz(Gri) Sütlü kahverengi
dir.(Bu renkler koyun yününün üzerindeki doğal renklerdir.)
İhram yaklaşık 32 iç 13 çeşit kenar deseni(motif) mevcuttur.
Bunlardan bazılarının isimleri Üç mercimek, Elma Şeleği, Çift
kartlar, Küpeler, Hanım eli, Hanım göbeği, Ceviz kanadı, Korda
vs. kenar süsleri ise; Boyun bağı,Tetikli zincir,Tetiksiz
zincir vs.
Bayburt ihramının bütün aşamalarını siz değerli okuyucularıma
aktardıktan sonra diyorum ki; Biz Bayburt lular vatanımızdan
binlerce kilometre uzakta olsak ta gönlümüz vatan aşkıyla
doludur. Kalbimiz hep Bayburt Kalesinin burçlarında, Çoruhun
çağlayan sesinde, tırpanın tarla biçerken oluşturduğu
ahenginde atar. Bir ilin insanı daha yoktur ki Dünyanın her
yerinde bulunsun, yaşasın. Gelin bu dünyanın ilimize özgü
kumaşını(İHRAMI) bulunduğumuz yörelerde tanıtalım. Pazar
oluşturalım. Kısacası bulunduğumuz yerden ilimizin ekonomisine
katkı sağlayalım. Vatanımıza hizmet edelim.
Bayburt Valiliğimiz ve Halk Eğitim Merkezimiz bu sanatın yok
olmaması için elinden geleni yapmaktadır. Bu özverili
çalışmalarından dolayı, kültürümüzün yaşatılmasında
katkılarından dolayı emeği geçenlere sonsuz teşekkür ediyoruz.
Değerli okurların sizlere Bayburt Halk Eğitim Merkezinin
telefonlarını vermek istiyorum. Siparişleriniz için, bilgi
almak için lütfen arayın, lütfen destek olun.
İrtibat Telefonu: 0 458 211 7334 211 7337 bayhaber@mynet.com